Boek over luchtstrijd Alblasserwaard

0
181

PAPENDRECHT – Er is nog bijna niets gepubliceerd over de luchtoorlog van 1940-1945 boven de Alblasserwaard en het Eiland van Dordrecht. Papendrechter Pieter van Wijngaarden brengt nu een nieuwe serie boeken uit over de luchtstrijd in het zuidelijke deel van het Groene Hart en de Dordtse polders.

Als basis voor het schrijven van deze boeken gebruikt Van Wijngaarden de authentieke rapporten, dagboeken, logboeken en journaals van de verschillende gemeenten in de regio. Ook verslagen en proces-verbalen van de politie, brandweer, verzet en Luchtbeschermingsdienst, en vooral niet te vergeten verslagen van getuigen worden als bronnenmateriaal gebruikt. Zo is een compleet gedocumenteerd stuk geschiedschrijving over de Alblasserwaard en Eiland van Dordrecht ontstaan.

Het is een kroniekboek geworden, waarin we gedetailleerd de oorlogsdagen en nachten beleven, soms van minuut op minuut beschreven. Crashes, noodlandingen, luchtgevechten, parachutisten, bommen en droppings komen hierin aan de orde. We volgen de vliegtuigen die overkwamen, soms met duizend tegelijk. Maar ook welke vliegtuigen er geraakt werden door nachtjagers, of afweergeschut, de slachtoffers en waar de vliegtuigen neerkwamen.

Van Wijngaarden beschrijft het bombardement op Bleskensgraaf uitvoerig. Hier vond op 12 mei 1940 in alle vroegte een luchtaanval plaats. Na het bombardement was er een kapitein van het Nederlandse leger plots verdwenen. Later kwam hij weer boven water toen hij zijn diensten bewees aan de Duitse bezetter. Alle vernielde woningen, gebouwen en gedupeerden worden benoemd, alsmede de geleden schade. Weinig is er ook bekend wat er na het bombardement is gebeurd. Op 30 juli 1940 werd Bleskensgraaf bezocht door een medewerker van het ‘Secretariaat van de Commissie van Proefneming’, inzake niet ontplofte bommen. Enkele niet ontplofte projectielen werden toen meegenomen. In het nieuwe boek wordt uitvoerig aandacht besteed aan deze zaak.

Maandag 8 juli 1940 was een natte dag. ‘s Middags om 14.23 uur ging in Papendrecht het luchtalarm af en de was die buiten hing te drogen werd nog even snel binnengehaald. Even later verschenen er twee Britse Vickers Wellington-bommenwerpers van de RAF boven de gemeente die het vermoeden deden rijzen, dat ze op zoek waren naar schepen. Ze vlogen langs de rivier door richting Sliedrecht op een hoogte van de wolkenbasis en af en toe verdwenen ze in een wolk en waren ze onzichtbaar. Na tien minuten bereikten ze Sliedrecht en wierpen daar een aantal bommen af op de Buitenuitbreiding. Toen dat gebeurd was, ging daar pas het luchtalarm af. Het complete verhaal is te vinden in Deel I van het boek ‘Kroniek van de Luchtoorlog boven de Alblasserwaard en het Eiland van Dordrecht’. In Papendrecht sprongen er op 8 maart 1944 parachutisten uit een in nood verkerende B-24 van de Amerikaanse luchtmacht. Het toestel crashte uiteindelijk in Hendrik-Ido-Ambacht. Hier zijn weinig foto’s van gemaakt, maar de auteur heeft de hand weten te leggen op een aantal bijzondere foto’s die gemaakt zijn door iemand uit Dordrecht, op het moment dat de Liberator als een lamme vogel boven de Merwede vloog.

De bezetter was bang voor geallieerde luchtlandingen. Om deze te voorkomen werden polders en waarden onder water gezet. Het polderlandschap veranderde hierdoor van een groene weide in een natuurlijke vijand. Veel aandacht is er ook voor het verzet. Dit kwam pas echt goed tot stand vanaf eind 1944 met de berichtgevingen van de Groep Albrecht. In de boeken wordt hier uitvoerig bij stilgestaan.

Het eerste deel van de serie ‘Kroniek van de luchtoorlog boven de Alblasserwaard en Eiland van Dordrecht’ komt op 5 mei 2021 uit. Alles uit de archieven met betrekking tot de luchtoorlog is gedetailleerd uitgewerkt. Zo ook alle vluchten die in de dag- en logboeken worden genoemd. Sommige verslagen zijn voorzien van de originele Engelse teksten. De boeken zijn rijk geïllustreerd met niet eerder gepubliceerde foto’s en geheime documenten van de verschillende verzetsgroepen.

Per deel bestaan de boeken uit ongeveer 230 pagina’s. Ze zijn voorzien van harde kaft en passen in de serie van het in 2020 uitgegeven boek ‘Papendrecht tijdens de Tweede Wereldoorlog’. Aangezien er al veel belangstelling is, worden belangstellenden verzocht alvast vrijblijvend in te schrijven via elviravanwijngaarden@gmail.com of telefonisch bij Pieter van Wijngaarden via 06-25033699.

Bron: de Klaroen