Door Ingrid Smits
Door buitensporig drugsgebruik belandt Arend in een psychose. Hij denkt dat zijn vrouw ‘het’ doet met een collega en dreigt met een Middeleeuws verhoor om de waarheid boven water te krijgen.
Op de publieke tribune van de rechtszaal in Dordrecht zit een tiener. Een slank meisje met een hoge paardenstaart. Ze draagt een spijkerbroek en een wit T-shirt. Zwijgend staart ze naar de man die deze middag in de verdachtenbank zit. Het is haar vader Arend.
Begin februari zag het meisje dat hij met een kniptang tegenover haar moeder stond. Dat was in hun huis, in een dorp op Goeree-Overflakkee. Papa verdacht mama van vreemdgaan en kondigde aan dat hij – zodra de kinderen naar bed waren – haar vingers zou gaan afknippen.
Geflikflooi met een collega
Arend had nog meer in petto, brieste hij. Hij zou een zaag in mama’s been zetten, zodat ze eindelijk de waarheid eens zou vertellen over het geflikflooi met een collega. Ze mocht ook alvast een plekje gaan uitzoeken op het kerkhof. Want daar zou ze sneller komen te liggen dan ze dacht. Arend zou een pistool gaan regelen en de twee vermeende tortelduiven doodschieten.
In Opmerkelijke Zaken doet Ingrid Smits elke week verslag van een rechtszaak in de regio Rijnmond. Deze keer gaat het bij de politierechter in Dordrecht om bedreiging in huiselijke kring. De naam Arend is gefingeerd. Hoe hij in werkelijkheid heet, is bekend bij de redactie.
Het tienermeisje op de tribune krijgt op gezette tijden een arm om haar rug. Die is van haar moeder, een struise vrouw in een babyblauwe top. De twee worden geflankeerd door buren, die ook nare ervaringen met Arend hebben gehad. “Ook buurtbewoners waren bang voor u”, zegt de rechter tegen Arend.
Gedwongen opname
De verdachte is een spichtige man met kort, donker haar en een strakke kaaklijn. Hij draagt een sportief jack en een vale spijkerbroek. Arend woont al maandenlang niet meer op Goeree-Overflakkee, maar verblijft in een kliniek.
Nadat de politie hem begin februari uit huis haalde, zat hij zes dagen in een politiecel. Daarna werd hij gedwongen opgenomen. Inmiddels is Arend vrijwillig onder behandeling. Hij is van de drugs af, slikt medicatie en werkt naar eigen zeggen ‘overal aan mee’.
De rechter complimenteert Arend met de bereidheid om aan zichzelf te werken. Maar spreekt ook haar afschuw uit over het dossier. “Het is niet mis waarvan u wordt beschuldigd.”
Veel harde woorden
“Als je blijft liegen, trek ik je kop eraf”, zou Arend ook hebben gezegd. En: “Ik ga één voor één je haren uittrekken, tot je kaal bent.”
Arend schaamt zich voor wat hij heeft aangericht op de plek die voor alle gezinsleden veilig had moeten zijn. “Ik was een nare man geworden. Ik had teveel hooi op mijn vork en gebruikte cannabis. Daardoor kwam ik in een psychose terecht en is het helemaal uit de hand gelopen. Ik heb heftige woorden gebruikt. En ik betreur het dat de kinderen daarbij waren.”
Naast het tienermeisje dat op de tribune zit, heeft Arend nog twee jongere nazaten.
“Heeft u nog contact met uw gezin?”, vraagt de rechter.
“Nee”, zegt Arend. “Het is muisstil. Ik was altijd een goede vader. Totdat ik in die psychose raakte.”
‘U dacht dat u Jezus was’
De rechter confronteert hem met een rapport van de reclassering. “Daarin staat dat u dacht dat u Jezus was. U zou al langere tijd psychotisch gedrag hebben vertoond. En uw vrouw was doodsbang van u. Zij heeft altijd gezegd dat ze niet was vreemdgegaan. Gelooft u haar?”
Arend: “Ik kom er niet achter.”
De rechter: “Nogmaals: gelooft u haar?”
Arend: “Ik zal het nooit weten, dat moet ik accepteren.”
De officier van justitie, die straks met een strafeis moet komen, zoekt contact met de publieke tribune. Ze wil graag weten hoe Arends ex de toekomst ziet. De vrouw in de blauwe top antwoordt dat ze graag wil dat Arend een gebiedsverbod voor heel Goeree-Overflakkee krijgt. “Zodat hij ons met rust laat. Dat is wat we willen.”
Op een schadevergoeding van haar voormalige geliefde zit ze niet te wachten. “Hij mag van mij gelukkig worden.”
Arend kijkt intussen strak voor zich uit. Hij ontwijkt elk oogcontact met zijn vrouw en zijn dochter. Het meisje in het witte T-shirt schuift heen en weer op haar stoel.
Middeleeuws verhoor
Volgens de officier van justitie is er genoeg bewijs om Arend te veroordelen. Hij heeft alle feiten ook bekend, inclusief de dreiging met ‘een Middeleeuws verhoor’. “Zo heeft u dat zelf gezegd.”
Dat Arend veel drugs gebruikte, kan een verklaring zijn voor zijn gedrag, meent de officier. Maar dat pleit hem niet helemaal vrij. “Die drugs waren uw eigen keuze.”
Ze wil dat Arend niet meer in de buurt van zijn gezin komt en dat hij doorgaat met de behandeling van zijn psychische problemen. Als stok achter de deur eist ze een voorwaardelijke celstraf van 21 dagen met een proeftijd van twee jaar.
Arends advocaat vindt de eis veel te fors. Volgens hem is een taakstraf veel meer op zijn plek. “Dan doet mijn cliënt ook iets terug voor de maatschappij. Ik denk: als hij van de cannabis afblijft, komt het helemaal goed met hem.”
Ontzettend veel spijt
Volgens de advocaat beseft Arend dat de kinderen ontzettend van hun vader geschrokken zijn. “Hij zou graag weer contact willen, maar respecteert het als zij daar niet voor open staan.”
“Ik heb ontzettend veel spijt”, herhaalt Arend als hij het laatste woord krijgt. “Ik zal dit nooit meer zo doen. Ik wilde mijn gezin geen pijn doen. Een taakstraf vind ik goed. Dan kan ik inderdaad iets terugdoen.”
Het vonnis
De rechter spreekt van ‘ernstige feiten’, waarvan niet alleen Arends ex maar ook zijn kinderen het slachtoffer zijn geworden. “Zij zagen een heel nare papa.”
Toch komt ze Arend tegemoet en legt hem een taakstraf op van tachtig uur. Voor elke dag dat hij in de cel heeft gezeten gaat daar twee uur vanaf. Blijft over: 68 uur werken.
Arend krijgt ook een gebiedsverbod voor heel Goeree-Overflakkee en moet – zo lang de reclassering dat nodig vindt – doorgaan met zijn behandeling. Als hij zich niet aan de voorwaarden houdt, hangt hem een week gevangenisstraf boven het hoofd. De proeftijd daarvoor wordt bepaald op drie jaar. Een jaar langer dus dan de officier had geëist.
“Is het duidelijk?”, checkt de rechter bij Arend.
“Ja”, is het antwoord.
Op de publieke tribune geven moeder en dochter elkaar opgelucht een knuffel.
Volg ons ook op ons WhatsApp kanaal: https://whatsapp.com/channel/0029VaoRvYF6rsQtr0tBRu3u
Dit bericht verscheen eerder bij onze mediapartner Rijnmond.