De gemeenteraad van Papendrecht heeft maandagavond een nieuwe stap gezet richting de vorming van een college. Marianne Kallen-Morren (VVD) is met 12 stemmen voor en 11 tegen benoemd tot informateur. Zij gaat onderzoeken of een brede middencoalitie van VVD, CDA, PRO, D66, ChristenUnie en PAB tot stand kan komen.
De voorgestelde combinatie beschikt over precies 12 van de 23 raadszetels. Daarmee is sprake van een nipte meerderheid. Kallen-Morren heeft een ruime bestuurlijke ervaring. Zo was zij onder meer lid van Gedeputeerde Staten van Utrecht en bekleedde zij verschillende burgemeestersposten.
De benoeming volgde op een uitgebreid debat over het advies van de informateurs Jan Nathan Rozendaal en Frederik Zevenbergen. Zij presenteerden aan het begin van de vergadering hun bevindingen na de eerdere informatierondes.
Pact van Papendrecht
Het advies van de informateurs bestaat uit twee belangrijke onderdelen. Allereerst stellen zij een Pact van Papendrecht voor. Daarin zouden de politieke partijen afspraken moeten maken over de onderlinge samenwerking en omgangsvormen. Volgens de informateurs is het belangrijk dat de verhoudingen binnen de gemeenteraad verbeteren en dat partijen weer gezamenlijk naar de toekomst kijken.
Daarnaast adviseren Rozendaal en Zevenbergen om te werken aan een brede middencoalitie en een kwalitatief sterk college. Hun rapport sloten zij af met een duidelijke oproep: “Het is tijd om weer samen te werken aan de toekomst van Papendrecht!”
De informateurs benadrukten bovendien dat de gemeenteraad niet alleen vanuit het gemeentehuis moet opereren. De samenleving moet volgens hen nadrukkelijker bij de besluitvorming worden betrokken. Hun boodschap aan de raad was dan ook kort en duidelijk: “Ga naar buiten.”
VVD wil snel beginnen
VVD-fractievoorzitter Dirk Stouthart liet weten dat zijn partij opnieuw verantwoordelijkheid wil nemen. “Daar lopen we niet voor weg”, stelde hij. Volgens Stouthart moet de formatie zo snel mogelijk beginnen om Papendrecht weer een stabiel en daadkrachtig gemeentebestuur te geven.
De VVD kreeg uiteindelijk steun voor het voorstel om Kallen-Morren als informateur aan te wijzen. Daarmee kan de volgende fase van de formatie van start.
Grootste partij staat buiten spel
Niet alle partijen konden zich vinden in de gekozen route. Ruud Lammers van OP kondigde aan tegen te stemmen. Hij vond dat met de voorgestelde coalitie onvoldoende recht wordt gedaan aan de verkiezingsuitslag. De PVV kwam bij de verkiezingen als grootste partij uit de bus, maar maakt geen deel uit van de beoogde coalitie. Lammers diende daarom, mede namens PVV en 50PLUS, een motie in. Daarin werd voorgesteld om zo snel mogelijk een onafhankelijke formateur aan te wijzen die de haalbaarheid van een coalitie met PVV, VVD, OP en 50PLUS zou onderzoeken.
Die motie kreeg uiteindelijk alleen steun van PVV, OP en 50PLUS en werd met 15 stemmen tegen verworpen.
Tekst gaat verder onder de foto.
PVV-fractievoorzitter Nikita de Ruiter sprak van een duidelijke verkiezingsopdracht om het ‘anders te doen’. Volgens haar zijn er de afgelopen weken politieke keuzes gemaakt om de PVV buiten de formatie te houden.
Ze ging tijdens haar bijdrage uitgebreid in op de gesprekken die de afgelopen weken waren gevoerd. Daarbij stelde ze verschillende partijen vragen over hun rol in de formatie. Daarbij zat onder meer het onderwerp koopzondag haar dwars. PRO en D66 hebben tijdens de informatierondes voorgesteld om de openingstijden van winkels op zondag maximaal te verruimen. De PVV heeft een vergelijkbaar punt in het verkiezingsprogramma staan, maar volgens De Ruiter was het opmerkelijk dat haar partij desondanks buiten de gesprekken bleef. Zij kondigde aan ter zijner tijd tegen te zullen stemmen.
Vergadering tijdelijk geschorst
Op een gegeven moment schorste burgemeester Margreet van Driel de vergadering. Zij vond dat De Ruiter in haar bijdrage onvoldoende inging op het advies van de informateurs, terwijl dat volgens de burgemeester het onderwerp van de vergadering moest zijn. De schorsing duurde uiteindelijk ongeveer veertig minuten.
Tekst gaat verder onder de foto.
Na de hervatting nam Albert Blom namens de PVV het woord over. Hij sprak eveneens verschillende partijen aan en stelde uiteindelijk de vraag hoeveel vertrouwen de verschillende fracties eigenlijk nog in elkaar hebben.
Oproep tot betere omgangsvormen
Ook andere partijen stonden stil bij de sfeer binnen de gemeenteraad. Chris Grimmius van PRO benadrukte dat goede omgangsvormen minstens zo belangrijk zijn als de inhoud van het coalitieakkoord. Hij noemde de manier waarop partijen elkaar de afgelopen periode, zowel online als offline, benaderden “niet chique”.
Volgens Grimmius moeten raadsleden elkaar vooral als mensen blijven zien. Daarmee sloot hij aan bij het voorstel van de informateurs voor een Pact van Papendrecht.
Ook Ardjan Boersma van de SGP hield een nadrukkelijk pleidooi voor betere verhoudingen. Zijn partij was eerder uit de formatiegesprekken gestapt nadat PRO en D66 hadden voorgesteld de mogelijkheden voor koopzondagen in Papendrecht maximaal te verruimen. Voor de SGP was daarmee een grens bereikt.
Boersma riep de fracties op om de onderlinge verhoudingen te herstellen. Zijn boodschap aan de raad was helder: “Laten we met z’n allen normaal gaan doen.”
‘We zijn uitgenodigd’
Ad Tieleman liet namens het PAB weten dat zijn partij door de informateurs was uitgenodigd om mee te praten over de vorming van een middencoalitie. Dat gebeurde nadat de SGP uit de gesprekken was gestapt. Tieleman benadrukte dat het PAB zichzelf niet naar voren had geschoven. Deelname van het PAB aan de uiteindelijke coalitie is volgens hem bovendien nog niet zeker.
Daarmee is de voorgestelde middencoalitie van VVD, CDA, PRO, D66, ChristenUnie en PAB op dit moment dus nog geen uitgemaakte zaak.
‘Brede vertegenwoordiging’
Niels van Heteren van D66 benadrukte dat een nieuwe coalitie een brede vertegenwoordiging van de Papendrechtse bevolking moet vormen. Hij reageerde daarmee ook op de discussie over wie in de gemeenteraad ‘het volk’ vertegenwoordigt.
Volgens Van Heteren vertegenwoordigt geen enkele partij alle inwoners. Iedere fractie vertegenwoordigt een deel van de bevolking, stelde hij.
D66 pleit daarnaast voor een coalitieakkoord op hoofdlijnen. Daardoor zouden partijen volgens Van Heteren hun eigen politieke profiel en “kleur op de wangen” kunnen behouden.
Opvallend was zijn opmerking in de tweede termijn dat D66 openstaat voor een gesprek met de PVV. Op vragen van Albert Blom waarom D66 tijdens de vorige, inmiddels mislukte formatie geen gedoogsteun had willen geven, verwees Van Heteren naar de grote verschillen tussen beide partijen op het gebied van migratie.
CDA en ChristenUnie steunen advies
ChristenUnie-fractievoorzitter Anita Stigter betreurde het dat de SGP uit de formatiegesprekken was gestapt, maar sprak wel haar steun uit voor het advies om een middencoalitie te onderzoeken.
Ook Jan Mulder van het CDA schaarde zich achter het advies van de informateurs en het voorgestelde Pact van Papendrecht.
Hendrika Hoekstra pleitte er ondertussen voor om toekomstige onderhandelingen daadwerkelijk in het gemeentehuis te voeren en niet op andere locaties.
50PLUS-fractievoorzitter Louis van Houtert vroeg zich af waarom zijn partij na het mislukken van de vorige formatiepoging niet serieus was meegenomen. Volgens Van Houtert had 50PLUS met zijn ene zetel destijds de twaalfde zetel kunnen leveren.
Ook plaatste hij vraagtekens bij het Pact van Papendrecht. Volgens hem bestaat dat vooral uit afspraken over zaken die eigenlijk vanzelfsprekend zouden moeten zijn. Van Houtert liet bovendien weten geen behoefte te hebben aan zogenoemde heidagen en andere sociale bijeenkomsten.
Tekst gaat verder onder de foto.
Volgende stap in formatie
Met de benoeming van Marianne Kallen-Morren is de formatie in Papendrecht een nieuwe fase ingegaan. De VVD, CDA, PRO, D66, ChristenUnie en PAB worden door haar onderzocht als mogelijke partners voor een nieuwe middencoalitie.
Of deze zes partijen daadwerkelijk samen verdergaan, moet de komende periode blijken. Vooral de positie van het PAB is nog niet definitief en de discussie over de uitsluiting van de PVV blijft zichtbaar binnen de raad.
Wel lijkt er brede overeenstemming over één punt: de onderlinge verhoudingen moeten verbeteren. De oproep van de informateurs om weer samen te werken aan de toekomst van Papendrecht vormt daarmee voorlopig de belangrijkste boodschap van de avond.
Volg ons via Bluesky: https://bsky.app/profile/rtvp.bsky.social
Volg ons ook op ons WhatsApp kanaal: https://whatsapp.com/channel/0029VaoRvYF6rsQtr0tBRu3u